ආහාර සුර­ක්ෂි­ත­තාව වැද­ගත් වෙන්නේ කොහො­මද? | දිනමිණ

ආහාර සුර­ක්ෂි­ත­තාව වැද­ගත් වෙන්නේ කොහො­මද?

ආහාර සුරක්ෂිතතාව යන්නෙහි සරල අදහස නම් ආහාර වගා කිරීමේ, නිපදවීමේ, සකස් කිරීමේ සිට බෙදා හැරීම හා පරිභෝජනය දක්වා සෞඛ්‍යාරක්ෂිතව ලබා දීම තහවුරු කිරීමයි. එය මුලික මිනිස් අයිතිවාසිකමක් ද වේ. ආහාර සුරක්ෂිතතාවයේ වැදගත්කම අන් කවරදාකටත් වඩා වර්තමානයේ ඉස්මතු වෙමින් පවතී. ආහාර සුරක්ෂිතතාව ලොව සෑම දෙනකුටම සෑම කලකදීම එක ලෙස වැදගත් වේ.

ඉහත කරුණු අනුව ආහාර සුරක්ෂිතතාව යනු අප පරිභෝජනයට ගන්නා ආහාර නිෂ්පාදනයේ පටන්, පරිභෝජනය දක්වා කිසි ම ආකාරයක විෂ වීමක් හෝ ආසාදනයකින් තොරව පිරිසුදුව, විෂබීජවලින් තොරව පවත්වා ගැනීමයි. අප ගන්නා ආහාර විෂ වීමෙන් හෝ විෂබීජවලින් ආසාදනය වීමෙන් හෝ බැරලෝහ හෝ රසායනික ද්‍රව්‍ය විකිරණවලින් ආරක්ෂා කර, පරිභෝජනය දක්වා අපිරිසුදු වීම වැළැක්වීම ආහාර සුරක්ෂිතතාවයේ වැදගත් පියවරකි.

 

ආහාර අපිරිසුදු වීම

ආහාර නිෂ්පාදනයේදී, ගොවිපොළහිදී ද, ගොවිපොළ සිට ආහාර නිෂ්පාදිත ප්‍රදේශයට ප්‍රවාහනය කිරීමේදී ද ආහාර අපිරිසුදු විය හැකි ය. ආහාර නිෂ්පාදනයේදී විශේෂයෙන් ගොවිපොළහිදී පොහොර භාවිතයෙන් ද, අපිරිසුදු ජලය භාවිතයෙන් ද ආහාර, එළවළු , පලතුරු අපිරිසුදු විය හැකි ය. එනම්, අපිරිසුදු ජලය නිසා බැක්ටීරියා, වෛරස් මඟින් ආහාර අපිරිසුදු විය හැකි බවයි. තව ද කෘමිනාශක, පළිබෝධ නාශක ආදිය නිසා ද , ඒවායේ පවතින ආසනික්, ලෙඩ්, කැඩ්මියම් සහ ක්‍රෝමියම් වැනි ජලයේ පවතින අපිරිසුදු ද්‍රව්‍ය වැනි බැරලෝහ නිසා ද, ආහාර අපිරිසුදු වීම සිදුවේ. මේවා නිසා ආහාර විෂවීම හා ලෙඩරෝග සෑදීමට බෙහෙවින් ම ඉඩ ඇත. ආහාර නිෂ්පාදනයේදි ආහාර කල් තබා ගැනීමට එක්කරන රසායනික ද්‍රව්‍ය හා රසකාරක නිසා, මේවා නියමිත මාත්‍රාවට වඩා වැඩිපුර එක්කිරීමෙන් හා ප්‍රමිතියකින් තොරව එක් කිරීමෙන් ආහාර විෂ විය හැකි ය. ආහාරවලට එක්කරන කල්තබා ගන්නා හා රසකාරක, රසායනික ද්‍රව්‍යවලට පාට පෙනුම ලබා ගැනීම සඳහා එක්කරන රසායනික ද්‍රව්‍ය, ප්‍රමිතියකින් තොරව එක් කිරීම ද ආහාර සුරක්ෂිතභාවය නොමැති වීමට හේතුවකි. ආහාර නිෂ්පාදනයේදී හා ඇසුරුම්කරණයේදී නියමිත උෂ්ණත්වය නොමැති වීම නිසා ද, ආහාර විෂවීම සිදුවේ.

ආහාර නිෂ්පාදනයේදී, වගා කිරීමේදි, ගොවිපොළේදී පිරිසුදු ජලය, පිරිසුදු ක්‍රමවේද යෙදීම, පළිබෝධනාශක හා කෘමිනාශක ආරක්ෂාකාරීව භාවිතය සහ පොහොර, විෂබීජවලින් තොරව, නියමිත ප්‍රමිතියට අනුව යෙදීමෙන්, ආහාර විෂ වීම වළක්වා ගත හැකි ය. මේවා නිසි පරිදි පිරිසුදුව කරනවාද යන්න සොයා බැලීමට ක්‍රමවේද පද්ධතියක් ඇත. එය අන්තර්ජාතිකව ද පිළි ගන්නා ක්‍රමවේදය යි. එය HACCP හා G.M.P වේ. ගොවිපළෙහිදී කර්මාන්තශාලාවලදී, ඇසුරුම්කරණයේදී, පිළියෙළ කිරීමේදී ද ආහාර විෂ විය හැකි බැවින්, ඒවා නිසි පරිදි පිරිසුදුව නිපදවීම, ඇසුරුම්කරණය, පිළියෙළ කිරීම, වෙළෙඳ පොළෙහි සංස්කරණය කිරීම සඳහා HACCP හා G.M.P පද්ධති වැදගත් වේ.

මහජන සෞඛ්‍ය පරීක්ෂක හා ආහාර සුරක්ෂිත පරීක්ෂකවරුන්ගේ කාර්යභාරය වන්නේ, ආහාර නිෂ්පාදනයේදී වෙළෙඳ පොළෙහිදී, භාවිතයේදී අපිරිසුදු වන තැන් සොයා, පරික්ෂණ කටයුතු කර වැටලීම් කිරීමයි. ඒ අනුව, නීතිමය ක්‍රියාමාර්ගවලට යොමු කිරීමයි. ආහාර අපිරිසුදු කිරීමට අදාළ නීති ප්‍රතිපාදන ආහාර පනත මගින් (Food Act) සපයා ඇත. ශ්‍රී ලංකාවේ ජලයෙහි පිරිසුදු බව පරික්ෂා කිරීමට පරික්ෂා ක්‍රමවේද ඇත. බැරලෝහ මඟින් සිදුවන අපිරිසුදු වීම් වැළැක්වීමට, නීති ක්‍රමවේද තිබුණත්, පරික්ෂණ ක්‍රමවේද, අදාළ ලෙස සපයා නොමැත. උදාහරණයක් වශයෙන් අද ඉතා විශාල වශයෙන් සහ භයානක ලෙස සිදුවන ඩයොක්සීන් මඟින් ආහාර අපිරිසුදු වීම පරික්ෂා කිරීමට ක්‍රමවේදයක්, ශ්‍රී ලංකාවේ නැත.

 

අහාර සුරක්ෂිත කිරීම

වර්තමාන සමාජයේ ආහාර විෂබීජවලින් අපිරිසුදුවීම නිතර අසන්නට ලැබෙන කරුණකි. අද විෂබීජවලින් අපිරිසිදු නොවු ආහාර වෙ‍ළෙඳසැල් ඉතා අඩු ය. පළමුව ආහාර නිෂ්පාදනයේදී කෘමීන්ගෙන් සහ සතුන්ගෙන් ආරක්ෂා කරගත යුතුය. දිලීර සහ අනෙකුත් විෂබීජවලින්ද ආරක්ෂා කරගත යුතු ය. කෘමිනාශක, දිලීර නාශක යෙදීමෙන් ආහාර රසායනිකව අපිරිසුදු විය හැකි බැවින්, හැකි තරම් දේශීය ක්‍රම භාවිතය සහ ස්වභාවික ක්‍රම භාවිතය ඉතා වැදගත් ය. උදාහරණ ලෙස තෙත් නොවී ආහාර වියළිව තැබීම, උෂ්ණත්වය අඩු ගබඩාවල ගබඩා කිරීම යනාදිය දැක්වීමට පුළුවන. තෙතමනය වැඩි වීමෙන් හා අපිරිසුදු ජලය සහිත ස්ථානවල ආහාර ගබඩා කිරීමෙන් සැල්මොනෙල්ලා වැනි විෂබීජ, බැක්ටීරියා ආහාරවල වර්ධනය විය හැකි ය.

පිසීමට පෙර ආහාර තුන් වරක් හොඳින් සෝදා ගැනීමෙන්, විෂබීජ ඉවත් වන අතර, කෘමිනාශක, පළිබෝධනාශක, වල් නාශක යනාදී රසායනික ද්‍රව්‍ය ද ඉවත් කරගත හැකි ය. ආහාර පිසීමේදී සහ ජලය උතුරා නිවා ගැනීමේදි නිවැරැදි උෂ්ණත්වය ද (සෙන්ට්‍රිගේඩ් අංශක 100) පිළිපැදිය යුතු ය. සලාද වැනි අමු ආහාර පිළියෙළ කිරීමේදී එහි පැහැය, නැවුම් බව ආරක්ෂා වන පරිදි සලාදයට දෙහි ස්වල්පයක් එකතු කිරීමෙන් රසායනිකව සිදුවන අවපැහැය නැතිකර ගත හැකි ය. එළවළු, පළා වැනි ආහාර සෙන්ට්‍රිගේඩ් අංශක 40 උණු ජලයේ විනාඩි 4 ක් බහා තැබීමෙන් නැවුම් බව ආරක්ෂා කළ හැකි වන අතර, එහිදී ආහාර නරක් කරන Peroxidase එන්සයිම විනාශ වේ. මේ මඟින් ආහාරවල ගුණාත්මකභාවය ආරක්ෂා වේ.

උපදෙස්- ආහාර හා පෝෂණය පිළිබඳ විශේෂඥ වෛද්‍ය

සෙලී ප්‍රනාන්දු

යශෝදා ඉන්දීවරී

නව අදහස දක්වන්න