නොරටක වැටී පැළ වෙන්න සිහින දකින ආගන්තුකයකුගේ කතාව | දිනමිණ

නොරටක වැටී පැළ වෙන්න සිහින දකින ආගන්තුකයකුගේ කතාව

 

SYNONYMS

මඳ වැස්ස. ඒ මැද කඩිමුඩියේ දිව යන පුද්ගලයකු පසුපස හඹා යන රූපරාමු අප කුතූහලයෙන් පුරවා ලයි. මේ පුද්ගලයා එක්වරම හැරෙනුයේ සුවිසල් ගොඩනැඟිල්ලකටය. එය ඔහුට හුරු ගොඩනැඟිල්ලක් නොවේ. ඔහුගේ කරමත ඇති ගමන්මල්ල අපට පෙන්වා දෙනුයේ එතැනදීය.

ගොඩනැගිල්ලේ කිසිවකු නැත. එය හිස් කළ එකක් බැව් අපට පසක් වෙයි. ඔහු රිංගා ගන්නා මහල සහමුලින්ම හිස්ය. එහි කඩාවැදෙන තරුණයා හැමතැනම පරීක්ෂා කරයි. බිය වන්නට කිසිවක් හෝ නැත. මෙතැන ඔහුට ලැගුම් ගන්න ඉඩ ඇතැයි ඔහු විශ්වාස කරයි. පසෙක වූ නානකාමරය ඔහු ඇස ගැසෙන්නේ අනතුරුවය. සියල්ලට කලින් දැන් හොඳින් නාගත යුතුය. එබැවින් ඔහු සිය ඇඳුම් ගලවා නිරුවත් වී නාන කාමරයට වැදී නාන ඔරුවේ වැතිර සිත් සේ නා ගනී.

කඩවසම් දේහධාරී ඔහුගේ නග්න සිරුරේ සියලු හැඩතල සිනමා කැමරාකරු මේ මොහොතේ හසු කර ගනී. ඔහුගේ නග්න සිරුර සුන්නත් කළ එකක් බව හැඟවේ. හොඳින් නා ගෙන සිත සැහැල්ලු කර ගත් ඔහු යළි තමා ඇඳුම් උනා දැමූ ගමන්මල්ල ඇති තැනට පැමිණෙයි. සියල්ල උඩු යටිකුරු වන්නේ මොහොතකිනි. ඇඳුම් මල්ල ඇතුළු ඔහු සතු සබ්බසකලමනාවම අතුරුදහන්ය. ශිෂ්ට සම්පන්න ලෝකයේ ප්‍රධාන වශයෙන් කොට ගන්නා වූ ඇඳුම ඇතුළු සියල්ල අහිමි වන ඔහු කලබලයට පත්ව මේ හිස් ගොඩනැඟිල්ලේ එහා මෙහා දිව යන්නේ පිළිසරණක් සොයන්නය. අපට එකවරම මතු වන හාස්‍ය වලකා ගත නොහැක. එහෙත් ඒ මොහොතකට පමණි. දැඩි සීතලෙන් වෙව්ලන ඔහු යළි නාන කාමරයට වැදී තමා විසින්ම උණුසුම් වන්නට උත්සාහ කරයි. එහෙත් එය නිරර්ථක වෑයමකි.

1990 වසරේදී ස්වර්ණ සංඛ සිනමා පදනම මගින් සංවිධානය කරන ලද, මෙරට සහමුලින්ම තහනම් කරන ලද ප්‍රංශ සිනමා උලෙළක් විණ. මේ උලෙළේ සම්පූර්ණයෙන්ම තහනම් කරන ලද චිත්‍රපටයක් වූයේ Jean-Claude Sussfeld අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද La passerelle නම් චිත්‍රපටය යි. එහි මුල් රූපරාමු පෙළ යළි සිහියට නැගෙයි. එහි ප්‍රධාන චරිතය ජීවත් වන්නේ මහල් නිවාසයකය. ඔහුට තෑගි පාර්සලයක් ලැබෙන්නේ නාන කාමරයේ ස්නානය කරමින් සිටියදීය. තුවායක් හැඳ ගෙයින් පිටතට එන ඔහු පාර්සලය ලබාගෙන ගේ ඇතුලට යන්නේ පාර්සල්කරු ආපසු පිටත්ව ගිය පසුවය. පාර්සලය රැගෙන එද්දී තුවාය කඩා වැටේ.

අද මෙන් සීසීටීවී කැමරා එකල තිබුණේ නැත. එබැවින් ඔහු පාර්සලය බිම නොතබා තුවාය ගෙතුළට විසි කරයි. කරුමෙට ඒ සමග ඔහුගේ නිවසේ දොර වැසේ. එය ඇතුළතින් විවෘත කළ යුතු දොරකි. මේ අතර වාරයේ සෝපානය දිගේ කිසිවකු තම ඉහළ මාලයට එනු දකින ඔහු කලබල වී හැම අතම දිව යන්නේ පිස්සකු මෙනි. නැරඹූ සියලු දෙනා හාස්‍යයෙන් ඉපිල ගියහ. එහෙත් සියල්ලෝම තුෂ්ණිම්භූත වනුයේ එකවරම ය. නිරුවත් ඔහු දුටු දරුවකු බියපත්ව උඩු මහලෙන් බිමට වැටෙයි.

එයින් වසර 29කට පසු මේ නරඹන ඊශ්‍රායලය හා ප්‍රංශ හවුල් නිෂ්පාදනයක් වූ Synonyms චිත්‍රපටයේ හමුවන ඊශ්‍රායලය ජාතික තරුණයා මුහුණ දෙන්නේ ඊට වඩා වෙනස් අත්දැකීමකටය. 2020 වසරේ ඉන්දියානු දමිළ චිත්‍රපටයක් වූ ආදෙයි චිත්‍රපටයේදී යුවතිය මුහුණ දෙන්නේ ද එයටත් වඩා වෙනස් අත්දැකීමකටය. එය පසු දවසක කතා කරන්නට ඉඩ තබා ගන්නට මම කැමතිය.

යෝආවු නිරුවතින් සීතලෙන් ගල් ගැසී සිහි සුන් වෙයි. ඔහුගේ සිරුර ළඟට පැමිණෙන තරුණ යුවලකි. ඔවුහු එමිල් හා කැරොලයින් නම් වෙති. මේ නාඹර යෞවනයාගේ සිරුර දෙස ඔවුන් මුල්වරට බලා සිටින්නේ විශ්මයෙනි. අනතුරුව ඔවුහු යෝආවු ඔවුන්ගේ නිවෙස ඇති මහලට ගෙනයයි. එය ඇත්තේ උඩුමහලෙහිය. උණුසුම් ඇඳුම් ද අවශ්‍ය රැකවරණ ද සහිතව යෝආවු අනුක්‍රමයෙන් ප්‍රකෘති තත්ත්වයට පත් වෙයි.

ලොව විශිෂ්ටතම සිනමා උලෙළක් ලෙස සැලකෙන බර්ලින් අන්තර්ජාතික සිනමා උලෙළේ 2019 වසරේ දී හොඳම චිත්‍රපටයට පිරිනැමෙන Golden Bear සම්මානයෙන් පිදුම් ලද්දේ Synonyms ය. එය අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද්දේ ඊශ්‍රායලය ජාතික සිනමාකරුවකු වූ නාදව් ලැපිඩ් විසින්ය. 1975 වසරේ දී ඊශ්‍රායලයේ තෙල්අවිව් නගරයේ උපත ලද ඔහු විශ්ව විද්‍යාලයෙන් දර්ශන විද්‍යාව හදාරා පසුව පැරීසියට ගියේ හමුදා සේවය සඳහාය. ඔහු යළි පෙරළා මවුබිමට පැමිණ හමුදා සේවයෙන් ඉවත්ව ජෙරුසෙලමේ පිහිටි Sam Spiegel සිනමා හා ටෙලිවිෂන් පාසලෙන් සිනමාව සම්බන්ධ උපාධියක් ලබා ගත්තේය. ශ්‍රී ලංකාව ජගත් කීර්තියට පත් කළ සිනමා කෘතියක් වූ Bridge on the river Qwai ඇතුළු lawrence of arabia, on the waterfront වැනි ලෝක ප්‍රසිද්ධ චිත්‍රපට නිපදවූ යුදෙව් ජාතික සෑම් ස්පීගල් සිය අර්ථපතිවත්වයෙන් යුතුව ඊශ්‍රායලයේ තරුණ සිනමා පරම්පරාවක් ගොඩනැගීමට Sam Spiegel සිනමා පාසල ගොඩනැගුවේය.

නාදව්ගේ මුල්ම චිත්‍රපටය පොලිස්මන්, ලෝර්කානෝ සිනමා උළෙලේ විශේෂ ජූරි සම්මානය පිදුම් ලද්දේය. ඔහුගේ දෙවැනි වෘත්තාන්තය වූ The Kindergarten Teacher චිත්‍රපටිය දෙදහස් දහසයේදී කාන් සිනමා උලෙළේ මෙන්ම ජාත්‍යන්තර සිනමා විචාරක සතියේ දී ද ගෞරව බහුමානයට පාත්‍ර විය. ඔහුගේ නවතම චිත්‍රපටය වන Synonyms එක අතකින් තරුණ සිනමාකරුවාගේ ජීවන අන්දරයේ කොටසක් හෙළිදරව් කරන්නේය.

කලකට ඉහත පැරිසියේ ජීවත් වූ නාදව් විශ්වාස කරනුයේ තමා මොකක්දෝ කරුමයකට නැත්නම් කිසියම් වැරදීමට ඊශ්‍රායලයේ උපත ලද බවය. Synonyms චිත්‍රපටයේ යෝආවු නාගරික පරිසරයට පැමිණෙන්නේ තඹදොයිතුවක් නැතුවය. ඔහු සතුව ඇති එකම වස්තුව කුඩා ශබ්දකෝෂය පමණකි. සිනමාකරු සිය ප්‍රධාන චරිතය සඳහා තෝරා ගන්නා නළු ටොම් මර්සියර් ජූඩෝ ක්‍රීඩකයකු මෙන් නර්තන ශිල්පියෙකු ද වෙයි. මෙය ඔහු සිනමාවේ කළ ප්‍රථම රංගනයයි.

පණ ගැහෙන යෝආවුගෙන් අලුතෙන් මිතුරු වූ එමිල් හා කැරෙලයින් අසන්නේ පැරීසියේ කුමක් කරන්නේද? යන්නයි. ඔහුගේ එකම පිළිතුර ‘මා දන්නේ නැත’ ය. මම ප්‍රංස ජාතිකයෙකි. තම ජාතික අනන්‍යතාවය සඟවාලන ඔහු විස්තර කරයි.

එමිල් ගෙන් ලැබෙන රන්වන් පැහැ කබාය ඇඳ ඔහු පැරීසියේ සැරිසරන්නේ ශබ්දකෝෂයද සමඟිනි. එය ඊශ්‍රාලයයේ හිබෘ හා ප්‍රංශ භාෂාව සහිත එකකි. ඔහු ප්‍රංශ ජාතික ගීය ගයන්නට උත්සහ කරයි. ඇඳ සිටි ඇඳුම ඔහුට ගැළපෙන්නක් නොවේ. එහෙත් ඔහුගේ හැසිරීම ‘නො රට දී නම්බු එපා’ යන සිංහල කියමන අපට සිහිපත් කරවයි. එහෙත් ඔහුට නැවත ඊශ්‍රායලයට යන්නට නම් කිසිදු අවශ්‍යතාවයක් නැත. ඔහුට අවශ්‍ය අලුත් ජීවිතයකි.

ඔහුගේ සිරුර දෙස බලන්නට කැමති ගැහැනුන් පමණක් නොවේ. වරක් සරාගී චිත්‍රපට නිෂ්පාදකයකු ඔහුට පවසන්නේ අරාබි යුවතියක් සමඟ නිල් චිත්‍රපටයක රඟපාන්නටය. එහි ඇති උත්ප්‍රාසය වටහා ගැනීම වැදගත්ය. එකිනෙකා මරාගන්නා දෙ රටක මිනිසුන් වෙනත් රටකදී එකිනෙකාට හොරෙන් අලෙවි වන්නේ කෙලෙසද?

විටෙක ඔහු එමිල්ගෙන් සිහිනයෙන් මෙන් අසන්නේ මේ මරණය ද යන්නයි. ඒ වන විට ඔහු බොහෝ අත්දැකීම් ලබා ඇත. ළමා වියේදී ඇසූ ග්‍රීක පුරාවෘත්තයන්ගෙන් නැතහොත් හෝමර්ගේ ඉලියඩ් හා ඔඩිසි කතාවල ආ ට්‍රෝයි පුර වීරයා හෙක්ටර් ඔහුට සිහිපත් වෙයි. යුද්ධයේදී හෙක්ටර්ට වූ දේ කියන්නට ඔහුගේ මවුපියෝ කුඩාකල කැමති වන්නේ නැත. සිහිනයෙන් මෙන් දකින හෙක්ටර්ගේ සිරුර ඊශ්‍රායලයේ ද නැතහොත් ලෝකයේ කවර හෝ දික් භාගයේ යුද්ධයකදී මියයන අන් මිනිසෙකුගේ දැයි අප දන්නේ නැත. එය බිහිසුණු සිහිනයක් ද යන්නත් නිනව්වක් නම් නැත.

ලෝකය උඩු යටිකුරු වී බලන කල ඔහුගේ විලාශය සහ ඔහුගේ දෘෂ්ටිකෝණය අප මනස කියවන්නකි. එය අප දකිනුයේ මෑතකදී ගිනිගෙන විනාශ වුවද එයට පෙර ප්‍රභාභාමත්ව දිළුණු නෝත්‍රාදාමයේ මහා පල්ලියයි.

විටෙක සංකේතාත්මකව මෙන්ම විටෙක කියවා ගත නොහැකි යටිපෙළ අරුතක් ද සහිත සිනමාකරු ගෙන එන්නේ ඔහුගේම අත්දැකීම් සමූහයකි. එහි ඇත්තේ තම අනන්‍යතාවය සඟවාලන සරණාගතයකු පිළිබඳ ආත්ම කථනයකි. එහෙත් මේ අතීතයෙන් පලා යන්නට ඔහුට නොහැකිය. ඊශ්‍රායලයේ තානාපති කාර්යාලය ඉදිරිපිට විරෝධය පළ කරන ජනතාව අතර ඔහුගේ විරෝධතාව මෙන්ම පක්ෂපාතීත්වය ද එකවර පලවේ. වැස්ස සමඟ ඒ කඩාවදින්නන් ගළවාගන්නේ ඔහුය. ඔහුට හමුවන පැරැණි සගයා යාරෙන් යුදෙව් ජාතික ඊශ්‍රායල වැසියෙකුය කියන්නට කිසිවිටෙක මැලි නොවේ. ඒ අතරවාරයේ පැරිසිය ත්‍රස්තවාදී ප්‍රහාරයකින් බේරා ගැනීමේ සිහිනයකින් පසුවන ඔහු ත්‍රස්තවාදී ප්‍රහාරයක් සිදුවන්නේ යැයි ද බලාපොරොත්තු වෙයි. අතරමග සිනමා කෘතියට කඩාවදින යාරෙන් ඔහුට වඩා හාත්පසින් වෙනස්ය. එකෙක් ස්වකීය හැඳුනුම්පත සඟවාගන්නට කැමති වෙන විට අනෙකා හැදුනුම්පත අහිමිවනු දැක්මෙන් රුසියෙකි. පැරීසියේ කිසිවකු නොදන්නා මේ අන්‍ය ජාතිකයා ස්වකීය අනන්‍යතාවය ගොඩනැගිය යුත්තේ කෙලෙසද? එයට අවශ්‍ය හැඳුනුම්පත පමණක් ද? මේ සිහිනයක් ද සැබෑවක් ද?

නිරන්තරයෙන් දකින හිස් අවකාශය සහිත දැවැන්ත ගොඩනැගිලි මැද මේ ඉලන්දාරියාගේ ඉරණම කවරක්ද? සිනමාකරු විසින් අප ගෙන යන්නේ පිළිතුරක් නැති ගැටලුවකටය. නාදව් නමැති යුදෙව් ජාතික සිනමාකරුවා ප්‍රංශයේ සිට විමසන්නේ මේ අපූරු ගැටලුවයි.

 

අරුණ ගුණරත්න

නව අදහස දක්වන්න